اتصال مستقیم افغانستان به چین از طریق واخان تنها یک پروژه جاده‌ای نیست، بلکه یک تحول راهبردی در معادلات اقتصادی منطقه به شمار می‌رود.

این واقعه را باید در چارچوب سنت دیرپای کربلا فهمید؛ شهری که از دیرباز مهد اقامهٔ فریاد علیه ستم و نماد مقاومت در برابر طغیان بوده است. وقتی پیکرِ یک رهبری آرمانی در این نقطه تشییع می‌شود، خودِ شهر به عنوان گواهی بر ادامهٔ آن سنت تاریخی عمل می‌کند.

خاورمیانه طی دهه‌های گذشته بارها هزینه سیاست‌هایی را پرداخته است که بر منطق فشار حداکثری، تهدید نظامی و تشدید تقابل استوار بوده‌اند. تجربه نشان داده است که افزایش ادبیات خصمانه، نه به کاهش بحران، بلکه به گسترش دامنه ناامنی و افزایش احتمال محاسبات اشتباه منجر می‌شود.

در لحظاتی که یک جامعه با فقدان یک چهره تاریخی و حماسی خود روبه‌رو می‌شود، خیابان‌ها دیگر فقط مسیر عبور موترها و رفت‌وآمد روزمره شهروندان نیستند. آنها به صحنه‌ای تبدیل می‌شوند که در آن خاطره، هویت، احساسات و سیاست در کنار یکدیگر ظاهر می‌شوند.

تاریخ، شخصیت‌های اثرگذار را تنها با جایگاه رسمی آنان تعریف نمی‌کند، بلکه با میزان تأثیرگذاری بر اندیشه‌ها، جوامع و تحولات سیاسی می‌سنجد. آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، چه از نگاه موافقان و چه از نگاه منتقدان، یکی از چهره‌هایی است که چندین دهه بر معادلات منطقه‌ای و بین‌المللی اثر گذاشت و نام او با بسیاری از رخدادهای مهم غرب آسیا گره خورد.

بیشتر از چهار ماه از رویدادی می‌گذرد که به شهادت آیت‌الله سید علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، انجامیده است. از دوازدهم سرطان، آیین تشییع پیکر او با عنوان «آخرین دیدار» از تهران آغاز می‌شود و سپس در چند شهر ایران و عراق ادامه می‌یابد. از هفته‌ها پیش، رسانه‌ها و تحلیلگران از آن با عنوان «تشییع قرن» یاد می‌کنند؛ تعبیری که نه صرفاً از سر اغراق، بلکه به دلیل پیش‌بینی حضور کم‌سابقه جمعیت در این مراسم به کار می‌رود.

تصمیم اخیر کابینه رژیم صهیونیستی برای به رسمیت شناختن وقایع سال ۱۹۱۵ به عنوان «نسل‌کشی ارامنه» در شرایطی اتخاذ شد که این رژیم همچنان با انتقادهای گسترده بین‌المللی درباره نسل‌کشی در غزه روبه‌رو است.

در جنوب لبنان، واژه «آتش‌بس» معنایی متفاوت از آنچه در فرهنگ دیپلماسی تعریف شده پیدا کرده است. روی کاغذ، جنگ متوقف شده است؛ اما در روستاهای مرزی، صدای حملات هوایی، نگرانی ساکنان و حضور نیروهای نظامی نشان می‌دهد که پایان درگیری هنوز بیشتر یک اعلام سیاسی است تا واقعیتی در میدان.

جنگ میان ایران و ائتلاف آمریکا و اسرائیل، اگرچه هنوز درباره تمامی ابعاد نظامی، سیاسی و دیپلماتیک آن بحث ادامه دارد، اما بدون شک یکی از مهم‌ترین آزمون‌های قدرت در خاورمیانه معاصر به شمار می‌رود. این رویارویی نه تنها یک برخورد میان دو ارتش، بلکه برخورد میان دو دیدگاه درباره نظم منطقه‌ای بود.

برای افغانستان، تبدیل شدن به یک مسیر ارتباطی می‌تواند منابع درآمدی جدید ایجاد کند، فرصت‌های اقتصادی بسازد و وابستگی کشور به کمک‌های خارجی را کاهش دهد.

در تحولات پیچیده و پرشتاب منطقه غرب آسیا، مفهوم امنیت دیگر محدود به مرزهای جغرافیایی کشورها نیست. تجربه دهه‌های اخیر نشان داده است که ناامنی در هر نقطه از منطقه می‌تواند به سرعت به سایر کشورها سرایت کند و ثبات جمعی را با چالش مواجه سازد.

در روزگار پرآشوب معاصر که جهان اسلام بیش از هر زمان دیگری به الگوهای وحدت‌آفرین، عقلانیت دینی و مرجعیت مسئولیت‌پذیر نیازمند است، نام آیت‌الله العظمی شیخ محمد اسحاق فیاض(ره) به عنوان یکی از برجسته‌ترین مراجع جهان تشیع، یادآور شخصیتی است که دانش، اخلاق، خدمت اجتماعی و تعهد به مصالح امت اسلامی را در عالی‌ترین سطح با یکدیگر پیوند زده است.

مولانا فضل‌الرحمن یکی از چهره‌هایی است که در سال‌های اخیر بارها سیاست امنیتی دولت پاکستان را زیر سؤال برده است. او به جای تمرکز بر متهم کردن همسایگان، بر ضرورت بازنگری در سیاست‌های داخلی و گفت‌وگو با گروه‌های مختلف تأکید کرده است.

مسئله فلسطین و مبارزه با تفکر غرب در بیش از هفت دهه گذشته به یکی از مهم‌ترین موضوعات جهان اسلام تبدیل شده است. در این میان، شماری از رهبران سیاسی، دینی و نظامی با حمایت از آرمان فلسطین و مقابله با «استکبار جهانی» خوانده می‌شود، نقش برجسته‌ای در شکل‌دهی به افکار عمومی مسلمانان ایفا کرده‌اند.

آنچه در بیروت رخ داد، ممکن است در آینده به عنوان یکی از نمونه‌های مهم تأثیر بازدارندگی، فشار دیپلماتیک و موازنه قدرت بر تصمیمات نظامی در خاورمیانه مورد مطالعه قرار گیرد.

شاید بزرگ‌ترین پرسش امروز این باشد که آیا آینده منطقه بر محور عدالت و حقوق ملت‌ها شکل خواهد گرفت یا همچنان تحت تأثیر محاسبات قدرت‌های خارجی باقی خواهد ماند. پاسخ این پرسش، سرنوشت توافق ابراهیمی و بسیاری از معادلات خاورمیانه را تعیین خواهد کرد.

نشانه‌های موجود حاکی از آن است که کابل در مسیر شکل‌دهی به هویتی جدید در عرصه ژئوپولیتیک منطقه قرار گرفته است؛ هویتی که بر اقتدار، بازدارندگی و تعامل منطقه‌ای استوار است.

در سال‌های اخیر، صنعت گردشگری در افغانستان به‌تدریج نشانه‌هایی از رشد را نشان داده است. ورود گردشگران خارجی به برخی ولایت‌های کشور و افزایش علاقه جهانگردان به بازدید از طبیعت، آثار تاریخی و فرهنگ افغانستان، بیانگر آن است که این کشور می‌تواند در آینده به یکی از مقاصد مهم گردشگری منطقه تبدیل شود.

در شرایطی که جهان اسلام با چالش‌های سیاسی و اجتماعی فراوان روبه‌رو است، توجه جدی به عنصر وحدت در موسم حج می‌تواند زمینه‌ساز نزدیکی دل‌ها و کاهش اختلافات میان مسلمانان شود.

نسل امروز بیشتر از هر زمان دیگر به درک مشترک، عدالت اجتماعی و مشارکت ملی نیاز دارد؛ نه به شعارهایی که بذر دشمنی را میان هم‌وطنان می‌پاشد.