ترامپ چرا مخفیانه از ترکیه خارج شد؟
در تحولی که میتواند نقطهعطفی در جنگ خونین ماههای اخیر میان رژیم اسرائیل و فلسطینیان باشد، جنبش حماس بامداد پنجشنبه اعلام کرد که با میانجیگری قطر، مصر و ترکیه، بر سر توافق آتشبس و پایان جنگ در نوار غزه به نتیجه رسیده است.
خبرگزاری وطن24 گزارش میدهد؛ در بیانیهای که از سوی دفتر سیاسی حماس منتشر شد، آمده است که این توافق شامل پایان کامل جنگ، خروج نیروهای رژیم اسرائیلی از غزه، تبادل اسرا و ورود گسترده کمکهای بشردوستانه به این منطقه است.
حماس در بیانیه خود از تلاشهای کشورهای میانجی «بهویژه قطر، مصر و ترکیه» قدردانی کرده و همچنین از نقش دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده در «تلاش برای توقف جنگ» تمجید کرده است — موضعی که تحلیلگران آن را نشانهای از تغییر لحن دیپلماتیک حماس در قبال واشنگتن میدانند.
این جنبش در عین حال از ترامپ و کشورهای ضامن توافق خواسته است تا رژیم اسرائیل را به اجرای کامل تعهداتش ملزم کنند و هشدار داده که «نباید به دولت اشغالگر اجازه داده شود از توافق شانه خالی کرده یا در اجرای آن تعلل ورزد».
توافق اخیر پس از ماهها درگیری خونین میان نیروهای اسرائیلی و گروههای مقاومت فلسطینی در غزه به دست آمده است؛ جنگی که طبق آمار سازمان ملل، به ویرانی بیش از نیمی از زیرساختهای شهری غزه، آوارگی صدها هزار غیرنظامی و بحران گسترده انسانی انجامید.
میانجیگری قطر و مصر در روند مذاکرات غزه سابقهدار است، اما ورود ترکیه و نقش مستقیم دونالد ترامپ بهعنوان رئیسجمهور آمریکا در این مرحله، معادله را پیچیدهتر کرده است. برخی تحلیلگران میگویند که ترامپ تلاش دارد از موفقیت در پرونده غزه بهعنوان دستاوردی بینالمللی برای بازسازی وجهه سیاسی خود استفاده کند، در حالیکه اعتماد به نقش واشنگتن در میان گروههای فلسطینی هنوز شکننده است.
از سوی دیگر، منابع دیپلماتیک در دوحه و قاهره گفتهاند که تضمینهای امنیتی و زمانبندی خروج نیروهای اسرائیلی از غزه هنوز در حال مذاکره است و اجرای واقعی توافق به چگونگی مدیریت این مرحله حساس بستگی دارد.
کارشناسان خاورمیانه بر این باورند که آتشبس فعلی، اگرچه گامی مهم برای توقف خشونتهاست، اما بدون طرحی جامع برای بازسازی غزه، بازگشت آوارگان و رفع محاصره اقتصادی، صلحی پایدار نخواهد بود.
اعلام توافق آتشبس از سوی حماس در حالی صورت میگیرد که افکار عمومی جهان عرب و غرب خواهان پایان فوری جنگ و گشایش مسیرهای انسانی در غزهاند. با این حال، تاریخ پر از توافقهایی است که به دلیل بیاعتمادی متقابل و فقدان ضمانت اجرایی، دوام چندانی نداشتند.
اکنون چشمها به تلآویو، دوحه و واشنگتن دوخته شده تا مشخص شود آیا این بار، آتشبس واقعاً به معنای پایان جنگی فرسایشی و آغاز گفتوگویی واقعی برای آینده فلسطین خواهد بود یا تنها وقفهای کوتاه در چرخهای تکراری از خشونت و خونریزی است.
